Xulio Gil: "Estas fotografías son como poemas tocados en acústico"

Unha orxía de natureza e de cor, pero tamén unha particular homenaxe á arquitectura e ás matemáticas, é Símbolos do conflito, a exposición que revisa a produción fotográfica de Xulio Gil no que vai de século. Inaugúrase este xoves no Museo.  
 
Xulio Gil diante dalgunhas fotografías da súa exposición no Museo de Pontevedra. DAVID FREIRE
photo_camera Xulio Gil diante dalgunhas fotografías da súa exposición no Museo de Pontevedra. DAVID FREIRE

Máis dun cento de imaxes de once series distintas compoñen Símbolos do conflito, a exposición que Xulio Gil (Ourense, 1954) inaugura este xoves (19.30 horas, entrada libre) no Museo de Pontevedra. Nela resúmese o que foi a produción fotográfica dos últimos 20 anos deste autor, afincado en Vigo dende sempre e que vén traballando ininterrompidamente dende os anos 70. 

Que é o que se vai poder ver nesta exposición?
Esta é unha exposición en certa maneira antolóxica. Poderase ver o que viñen facendo dende 2000 ata 2022, as propostas conceptuais que desenvolvín. Outro tipo de traballos, como as series de retratos do cine galego, ou as propostas editoriais que realicei nestes anos, non están. Así que o que aquí hai son propostas conceptuais a modo de poemas, pequenas pezas que presento unplugged, como diría un músico, porque van sen moito rock’n’roll polo medio. Hai algo de meditación e hai algo de reflexión sobre aspectos que a min me interesan relativos á nosa situación no mundo e á nosa relación co rito e co mito. Iso está moi presente. E tamén a nosa relación co gozo. Hai, por exemplo, moito da nosa relación antropolóxica co comer. Tiven a sorte de contar con Xosé Lois Gutiérrez Failde como comisario. Entendémonos perfectamente e grazas a el tamén é que está exposición ten toda a arquitectura que a sustenta detrás.

Aquí hai algo de reflexión sobre a nosa situación no mundo e sobre a nosa relación co rito, co mito e co gozo

Precisamente unha das cuestións coas que vostede traballou en varias destas series é a conexión entre natureza e arquitectura.
A arquitectura serve para vivir e para acollernos, pero tamén para humillarnos. Efectivamente hai varias reflexións sobre isto en varias series. Concretamente nas das capelas, Capela dos arcos e Capela dos homes. Entre outras cousas tratei de devolverlle ao petroglifos o sentido mítico e ritual que probablemente no seu momento tiveron. Como? Pois asimilándoos ao que sería unha capela cristiá, un proxecto que no seu momento comisariou para Alterarte Xosé Enrique Acuña. É dicir, tratei de devolverlle o concepto de sagrado. Despois está ese golpe de timón na miña traxectoria que supuxo a serie Retablos esenciais. Despois de fotografar para Hércules Ediciones e Nova Galicia Edicións practicamente todos os retablos de Galicia, todo quedou no subconsciente e, como di Ferrín, o subconsciente sabe máis que Dios. Así foi que empecei un día a facerlle retablos á pataca, ao millo, ao pan, á uva, á oliveira... Por que non os adoramos exactamente igual? E incluso cun pouquiño máis de razón porque sacaron moita fame e, se somos hoxe, é grazas a eses alimentos. Tamén lles quixen devolver esa condición de sagrados. Finalmente, hai tamén unha relación coa arquitectura en Moradas, onde propoño un xogo cos panais das abellas, e en Cúpulas, onde fago unha crítica aos sistemas de poder, tanto políticos como relixiosos.

Por que titulou a mostra Símbolos do conflito?
O conflito aquí aparece no sentido goethiano. Unha obra de arte debe ter concepto, narración e estética. O concepto eu enténdoo sempre como conflito. A narración puntualiza ese conflito. Finalmente, a estética correspóndelle ao artista. Pódese envolver en palabras no teatro; en movemento no cine ou ben en imaxes-fiestra na fotografía.

Por que non facerlles retablos á pataca e ao millo? Quitaron moita fame. Quixen devolverlles a condición de sagrados

Alguén que coñeza os seus retratos en branco e negro e entre nesta exposición probablemente se sorprenda de todo este outro traballo marcado pola cor e con tan pouca presenza do ser humano.
Persoas hai. Hai unha homenaxe a meu pai en Fénix, no que tratei de borrar o concepto de identidade e trocalo polo de especie. Despois está a serie do galanteo, Trompos. E, finalmente, Matrilineal, que fixen coas mulleres de A Guarda e que se puido ver por primeira vez na sala de Cuqui Piñeiro. Aquí o que intentei foi facerlle unha homenaxe ás miñas tías. Teño doce! En definitiva, o que me coñece sabe que levo facendo estas outras cousas toda a vida, e non só retratos e espidos. Como che dicía, estas fotos son como poemas tocados en acústico, nun plano máis íntimo. Reunilas cumpre unha función: a de recapitular, reflexionar e pechar unha etapa. 

Obra da serie 'Gastro Cotán', de Xulio Gil.
Obra da serie 'Gastro Cotán', de Xulio Gil.

O profesor de matemáticas que é tamén se deixa ver nesta exposición. Aí está Gastro Cotán.
A min interesáronme sempre os bodegóns de Sánchez Cotán. Fixo exactamente seis. Eu fixen seis fotos exactamente do seu mesmo tamaño. E, como o bodegón está desposuído de fondo, eu quixen darlle un. En Gastro Cotán decidín facerme unha homenaxe a min mesmo e aos meus compañeiros matemáticos incluíndo seis teoremas marabillosos, case máxicos, arredor do maldito triángulo, esa figura sorprendente con máis propiedades que as que os enólogos atopan no viño.

Entre os seus traballos editoriais dos últimos anos que quedaron fóra da exposición está un sobre Pontevedra.
Para Engaiolarte Edicións. É un libro que o Concello lle encargou a Xosé Puga sobre todo o proceso de humanización da cidade. O conto era enfrontar o urbanismo actual co que se fixera antes. Pasáronnos fotos antigas e sobre elas traballamos. Este libro está na listaxe dos que me gustan. Porque estou farto das obras deste tipo sen xente. Polo tema dos permisos e da intimidade. Aquí aparecen persoas varridas ou superpostas. Así que a cidade está viva.

Comentarios