As grandes actuacións de Pontevedra en lista de espera

A capital acumula decenas de actuacións millonarias e con soleira que por cuestións de tramitación, financiamento e impacto están atascadas nos despachos de Madrid e Santiago

O baile de pelota entre os tellados das administracións, a falta de financiamento, o impacto na contorna e a sempre extensa traxectoria burocrática das obras cun mínimo de calado, manteñen atrancadas grandes reivindicacións de Pontevedra. Cales son as máis importantes? A listaxe non é concisa, pero se é por grao de repercusión hai que falar de que Pontevedra é a única cidade galega sen circunvalación, que a viaxe en AVE á meseta aínda require darse unha volta por Compostela e que os traslados pola AP-9 aínda se fan a golpe de chequera. Os detalles, a continuación:

Circunvalación

A primeira fase da circunvalación, iniciada en 2015 entre Vilaboa e A Ermida (Marcón), leva cinco anos de atraso e o Goberno central aínda non se aventura a datar o fin dos traballos, reformulados ata en tres ocasións. Ademais, levantáronse novas incógnitas sobre o futuro do proxecto debido á oposición veciñal fronte ao segundo tramo, previsto entre A Ermida e Pilarteiros.

A Asociación para a Defensa Ecolóxica da Galicia e a plataforma de afectados de Xeve e Bora emprenderon accións legais na Audiencia Nacional para intentar deter unha infraestrutura que consideran agresiva e prescindible, de maneira que se abre un novo paréntese nunha circunvalación que, ademais, está completamente verde no seu terceiro e último tramo, proxectado entre Pilarteiros e Curro.

AVE directo a Ourense

A construción dunha variante ferroviaria desde Vigo e Pontevedra cara Ourense pasando Cerdedo é outra das grandes reclamacións que acumulan po no caixón. Desde fai máis de dúas décadas a infraestrutura aparece reflectida nos Orzamentos Xerais do Estado como un proxecto de futuro e, aínda que o actual ministro de Transportes e Mobilidade Sostible, Iván Ponte, comprometeuse a priorizar a actuación, neste momento o ramal, valorado en máis de 2.227 millóns, segue na fase de estudo.

Liberación da AP-9

A liberación da Autoestrada da Atlántico AP-9 é outra das vellas demandas que afectan a Pontevedra. Usuarios, concellos e administracións da rexión reclamaron ata a saciedade a supresión das peaxes entre o norte e o sur da comunidade, pero ata o momento o único movemento que incumbe á capital das Rías Baixas foi a aplicación de descontos para as viaxes que se realizan a Vigo nun mesmo día e con dispositivos Vía T.

Os distintos gobernos que se foron sucedendo en Moncloa terminaron prorrogando a concesión ata 2048: primeiro os socialistas, que ampliaron a licenza de 2013 a 2023, e posteriormente o Goberno 'popular' de Aznar, que dilatou a privatización outros 25 anos máis. A Comisión Europea xa emitiu dous apercibimientos a España ao considerar que a prórroga foi contraria a dereito comunitario; con todo, o Goberno actual bota balóns fora alegando que a moratoria é colleita dun Executivo anterior. Ademais, non hai que esquecer a importante débeda contraída coa concesionaria: algo máis de 344 millóns polas obras da ampliación do ponte de Rande, a circunvalación de Santiago, as bonificacións e unha suma considerable en concepto de intereses.

Os nacionalistas piden directamente a anulación da concesion. A nivel local, o próximo Pleno votará unha moción que, levantada polo PP e apoiada polo BNG, pedirá a supresión da peaxe entre Pontevedra e Curro.

Dragado do Lérez

O dragado do Lérez non corre mellor sorte. A actuación acumula máis de 17 anos de trámites, catas e informes, pero a Xunta e o Goberno central seguen sen porse de acordo sobre o lugar onde deben ser depositados os lodos.

Portos de Galicia anunciou recentemente que enviará a Madrid unha nova proposición, pero polo momento os afectados carrexan cos efectos secundarios deste impás eterno. O Club Naval ten inutilizados dous dos seus pantaláns pola falta de calado e advirte de que, se non se draga a canle de navegación con urxencia, o porto deportivo corre o risco de desaparecer. Os mariscadores tampouco quedan atrás e aseveran que a acumulación de area e lodos rebaixan as capturas de bivalvos, ademais de ameazar con taponar a entrada do río.

Variante de Alba

A variante de Alba súmase ás infraestruturas anella que se manteñen bloqueadas. O viario foi proxectado en 2005 como unha alternativa para unir a estrada de Vilagarcía (PO-531) e a de Santiago (N-550) e reducir o tráfico na estrada de San Caetano. Tres lustros máis tarde, en xuño de 2019, a Xunta anunciou que elixira a alternativa de menor impacto: unha calzada dun quilómetro, con catro carriis por sentido, un máximo de 100 quilómetros por hora e un orzamento próximo aos 14 millóns. Con todo, o deseño non só non convenceu, senón que puxo en pé de guerra aos veciños de Campañó e Lérez, o que terminou forzando a paralización.

En 2021 o Concello humanizou a proposta coa metade de carriis, un tope de 30 quilómetros por hora e case a metade do orzamento. A idea relaxou as protestas veciñais e acaba de ser remitida de novo a San Caetano. Ambas as administracións, local e autonómica, comprometéronse a lanzar a variante de forma definitiva, pero a esta hora segue atascada no papel.

Autovía a Carballiño

A idea de construír unha autovía entre Pontevedra e Carballiño foi disparada en 1993 polo entón conselleiro de Política Territorial Xosé Cuíña e hai pouco máis dun ano foi relanzada polo Pacto Pedre.

Este último acordo foi subscrito por oito concellos tras o tráxico accidente de autobús que segou a vida de sete persoas en Cerdedo-Cotobade na Noiteboa de 2022 e, aínda que empezou reivindicando a reforma integral da estrada de Ourense, posteriormente recuperou a proposta da autovía. En outubro de 2023 o subdelegado do Goberno, Pedro Blanco, abriu a porta a unha posible avaliación do proxecto, pero este mesmo mes o Goberno central acabou pasando o pestillo. Segundo alega, existen distintos itinerarios que permiten chegar a terras ourensás por vías de alta capacidade, como a AP-9, a A-52 e a AG-53.

Conexións con aeroportos

A conexión en transporte público cos aeroportos galegos segue sendo unha odisea para a maioría dos pontevedreses que queren voar en avión. Tanto se se recorre ao tren como ao autobús, hai que facer transbordos e sen perder de vista o reloxo, porque a opción máis rápida para chegar a Peinador consome polo menos unha hora de viaxe e uns cantos minutos máis se se pretende aterrar en Lavacolla.

A pesar de todo, a Administración non prevé cambios neste sentido ou, polo menos, nun prazo curto de tempo, así que haberá que seguir facendo esbozo.

Ruta completa ata Marín

A ampliación do paseo marítimo ata Marín é outra das intervencións que traen cola. Segundo informou esta semana o Concello, a Dirección Xeral de Costas estuda agora mesmos dúas alternativas. A opción preferida consistiría en desprazar a autovía cara a Celulosas, reservando o carril actual máis exterior para peóns e ciclistas. E a segunda alternativa pasaría por encostar o paseo á autovía, o que obrigaría a pilotar a senda sobre o mar.

O gran escollo é que aínda se debe decidir oficialmente a opción, obter permisos e licitar proxecto e obra. Unha folla de ruta que pode ser máis longa que corta.

Frea a praia de Ponte Sampaio e o parque canino

A nivel local, hai varios proxectos que están atrancados pola falta de permisos doutras administracións. Entre eles atópase a ampliación da praia fluvial de Ponte Sampaio, para a que o Concello espera a autorización de Costas desde 2016, ou a creación do parque canino de Tafisa, tamén pendente do plácet de Transición Ecolóxica.

De igual modo, a ampliación prevista da depuradora dos Praceres está supeditada á luz verde do Goberno central para ocupar dominio público martítimo terrestre. E a pesar de que non é o mesmo departamento, a Vía Verde proxectada entre Pontevedra e Vigo continúa condicionada a que Adif decida se se pode ocupar ou non a liña do ferrocarril que pasa por Arcade.

O Campiño e o Nó de Bombeiros

Do conxunto de demandas pontevedresas con raizame, hai duas situadas con vantaxe: a ampliación do polígono do Campiño e o Nó de Bombeiros. No primeiro caso, a Xunta acaba de anunciar un investimento de máis de 260.000 euros para redactar o plan que perfilará as novas parcelas, coas que se gañarán 300.000 metros cadrados. E no segundo caso, o Ministerio de Transportes adxudicou as obras por 9,55 millóns de euros.

A eliminación dos pasos a nivel nos Praceres tamén foi adxudicada, aínda que neste caso o proxecto sufriu un revés. Augas de Galicia rexeitou a actuación polo risco de inundacións, de modo que o Goberno central terá que reformularla.

Comentarios